Po polsku istnieje dokładnie siedem państw na literę I: Islandia, Indie, Indonezja, Irak, Iran, Irlandia i Izrael. Wszystkie leżą w Europie albo Azji, dlatego lista nie obejmuje żadnego kraju z Afryki, obu Ameryk ani Oceanii. Sprawdź ich położenie, stolice i najważniejsze informacje przydatne w nauce geografii oraz grze Państwa-Miasta.
Jakie państwa zaczynają się na literę I?
Pełna lista państw na I w języku polskim obejmuje siedem suwerennych krajów. Są to: Islandia, Indie, Indonezja, Irak, Iran, Irlandia oraz Izrael. Liczy się polska nazwa państwa, a nie jej odpowiednik w języku angielskim.
- Islandia,
- Indie,
- Indonezja,
- Irak,
- Iran,
- Irlandia,
- Izrael.
Warto uważać na nazwy używane w innych językach. Angielskie Italy oznacza po polsku Włochy, a Ivory Coast to Wybrzeże Kości Słoniowej. Żadna z tych nazw nie jest więc polskim państwem na I.
W polskiej wersji listy państw na literę I znajduje się siedem pozycji, a pięć z nich leży w Azji.
Państwa na I w Europie
Europa ma tylko dwa państwa zaczynające się na I – Islandię i Irlandię. Oba są położone na wyspach, lecz różnią się klimatem, historią, językiem i położeniem względem Unii Europejskiej.
Islandia
Islandia znajduje się na północnym Atlantyku, między Europą kontynentalną a Grenlandią. To kraj znany z wulkanów, lodowców, gejzerów i fiordów. Stolicą jest Reykjavik, a walutę stanowi korona islandzka.
Surowy klimat subarktyczny oraz niewielka liczba mieszkańców odróżniają ją od większości państw europejskich. Gospodarka opiera się między innymi na rybołówstwie, turystyce, usługach i energii geotermalnej. Islandia należy do NATO, ale nie jest członkiem Unii Europejskiej.
Irlandia
Irlandia leży na wyspie o tej samej nazwie, na zachód od Wielkiej Brytanii. Jej stolicą jest Dublin, a językami urzędowymi są irlandzki i angielski. Kraj używa euro i należy do Unii Europejskiej.
Nie należy mylić Republiki Irlandii z Irlandią Północną. Drugi z tych obszarów jest częścią Zjednoczonego Królestwa, ma stolicę w Belfaście i nie jest osobnym suwerennym państwem. Irlandia kojarzy się z wilgotnym klimatem, zielonymi łąkami oraz silną tradycją celtycką.
Państwa na I w Azji
W Azji znajduje się pięć krajów na literę I: Indie, Indonezja, Irak, Iran i Izrael. Reprezentują one różne regiony – od Azji Południowej i archipelagów Azji Południowo-Wschodniej po Bliski Wschód.
Indie
Indie zajmują większą część Półwyspu Indyjskiego. Stolicą kraju jest Nowe Delhi, a ustrój ma formę republiki federalnej. Rupia indyjska jest obowiązującą walutą.
To państwo o ogromnej różnorodności językowej, religijnej i kulturowej. Na poziomie federalnym ważną rolę pełnią hindi i angielski, natomiast poszczególne stany używają także własnych języków. Indie rozwijają rolnictwo, przemysł, usługi informatyczne oraz program kosmiczny.
Indonezja
Indonezja jest państwem archipelagowym w Azji Południowo-Wschodniej. Rozciąga się między Azją a Australią i obejmuje tysiące wysp, w tym Jawę, Sumatrę, Bali oraz część Borneo. Stolicą pozostaje Dżakarta, a dominującą religią jest islam.
Położenie w Pacyficznym Pierścieniu Ognia wiąże się z częstymi trzęsieniami ziemi i aktywnością wulkaniczną. Językiem urzędowym jest indonezyjski, zaś walutą rupia indonezyjska. Tak duży obszar wyspiarski sprawia, że poszczególne regiony różnią się przyrodą, gospodarką i obyczajami.
Irak
Irak leży w Azji Zachodniej, na terenach historycznej Mezopotamii. Przez państwo przepływają Tygrys i Eufrat, czyli rzeki związane z rozwojem pierwszych miast, pisma i zorganizowanych państw. Stolicą jest Bagdad, a językami urzędowymi są arabski i kurdyjski.
Kraj posiada znaczne złoża ropy naftowej. Jego historia obejmuje cywilizacje Sumerów, Babilończyków i Asyryjczyków, choć współczesne dzieje Iraku naznaczyły konflikty zbrojne oraz napięcia polityczne.
Iran
Iran, dawniej określany jako Persja, zajmuje rozległy obszar Płaskowyżu Irańskiego. Graniczy między innymi z Irakiem, Turcją, Pakistanem i Afganistanem, a jego terytorium ma dostęp do Zatoki Perskiej oraz Morza Kaspijskiego. Stolicą jest Teheran.
Językiem urzędowym pozostaje perski, nazywany także farsi, a walutą rial irański. Iran jest republiką islamską, w której instytucje wybieralne współistnieją z silną rolą władz religijnych. W nauce geografii dobrze odróżniać Iran od sąsiedniego Iraku – podobieństwo początku nazw często prowadzi do pomyłek.
Izrael
Izrael znajduje się na wschodnim wybrzeżu Morza Śródziemnego. Graniczy między innymi z Libanem, Syrią, Jordanią i Egiptem. Władze Izraela uznają Jerozolimę za stolicę, choć część państw utrzymuje ambasady w Tel Awiwie.
Hebrajski jest językiem urzędowym, natomiast arabski ma szczególny status prawny. Nowy szekel izraelski stanowi miejscową walutę. Państwo ma niewielką powierzchnię, lecz wyróżnia się rozwiniętym sektorem technologicznym, rolnictwem wykorzystującym nawadnianie oraz dużym znaczeniem religijnym.
Gdzie leżą państwa na I?
Podział kontynentalny ułatwia zapamiętanie całej listy. Dwa państwa znajdują się w Europie, a pięć w Azji. Żadne państwo na I po polsku nie leży w Afryce, Ameryce Północnej, Ameryce Południowej ani Australii i Oceanii.
| Region | Państwa | Przykładowe skojarzenie |
| Europa | Islandia, Irlandia | wyspy, Atlantyk |
| Azja Południowa i Południowo-Wschodnia | Indie, Indonezja | Półwysep Indyjski, archipelag |
| Azja Zachodnia | Irak, Iran, Izrael | Bliski Wschód |
W zadaniu o europejskim państwie na I poprawne będą tylko Islandia i Irlandia. Przy pytaniu o kraj azjatycki możliwości jest pięć. Taki podział przydaje się w krzyżówkach, quizach oraz podczas powtórek do sprawdzianu.
Jak zapamiętać państwa na I?
Najłatwiej podzielić listę według kontynentów, a następnie przypisać każdemu krajowi jedno wyraźne skojarzenie:
- Islandia – wulkany, lodowce i gejzery,
- Irlandia – Dublin, zielone krajobrazy i Unia Europejska,
- Indie – Półwysep Indyjski i ogromna liczba mieszkańców,
- Indonezja – archipelag oraz islam,
- Irak – Tygrys, Eufrat i Mezopotamia,
- Iran – Persja, Teheran i język perski,
- Izrael – Jerozolima, Morze Śródziemne i hebrajski.
Podczas gry Państwa-Miasta można najpierw odtworzyć dwie europejskie nazwy, a potem pięć azjatyckich. Pomaga też zapisanie państw w kolejności alfabetycznej: Indie, Indonezja, Irak, Iran, Irlandia, Islandia, Izrael. Trzeba jedynie pamiętać, że w polskiej geografii oficjalnie mówimy Włochy, nie Italia.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Ile państw w języku polskim zaczyna się na literę I?
Siedem suwerennych państw ma polskie nazwy zaczynające się na I. Pięć z nich leży w Azji, a dwa w Europie.
Które kraje na literę I znajdują się w Europie?
W Europie są Islandia i Irlandia. Oba leżą na wyspach, lecz różnią się klimatem i przynależnością do UE.
Jakie państwa na I leżą w Azji?
Azjatyckie kraje na I to Indie, Indonezja, Irak, Iran i Izrael. Reprezentują różne regiony Azji, od Południowej po Zachodnią.
Czy Włochy są zaliczane do państw na I?
Nie — w polskim języku Włochy nazywamy Włochy, nie Italy, więc nie występują na liście państw na I. Podobnie Ivory Coast to po polsku Wybrzeże Kości Słoniowej.
Jaka jest stolica Islandii i jaka waluta tam obowiązuje?
Stolicą Islandii jest Reykjavik, a kraj używa korony islandzkiej. To państwo znane z wulkanów, lodowców i energii geotermalnej.
Czym wyróżnia się Indonezja na liście państw na I?
Indonezja to rozległy archipelag obejmujący tysiące wysp, z Dżakartą jako stolicą. Dominującą religią jest islam, a walutą rupia indonezyjska.
Jak odróżnić Iran od Iraku w nauce geografii?
Warto pamiętać, że Iran leży na Płaskowyżu Irańskim i nazywany bywa Persją, natomiast Irak leży w Mezopotamii między Tygrysem i Eufratem. Oba mają inne języki urzędowe i odrębną historię.
Jak zapamiętać listę państw na I do gry Państwa–Miasta?
Podziel listę na Europę (2) i Azję (5) i przypisz każdemu krajowi jedno charakterystyczne skojarzenie. Można też ułożyć nazwy alfabetycznie, co ułatwia przypomnienie.